Author: Matheesha Jayarathne
-
ඩෙංගු රෝගය ( Dengue)
දැන හැඳින්වීම (Overview) ඩෙංගු යනු වෛරසයක් මගින් වැළඳෙන ආසාදනයකි. මෙය ප්රධාන වශයෙන් Aedes aegypti සහ Aedes albopictus යන ආසාදිත ඊඩිස් මදුරුවන් දෂ්ට කිරීම මගින් මිනිසුන්ට බෝ වේ. මෙම මදුරුවන් සාමාන්යයෙන් දහවල් කාලයේදී, විශේෂයෙන්ම උදෑසන සහ සවස් කාලයේදී දෂ්ට කරනු ලබයි. ශ්රී ලංකාව ඇතුළු නිවර්තන සහ උපනිවර්තන කලාපීය රටවල ඩෙංගු රෝගය බහුලව දක්නට ලැබේ. රෝගය වැළඳෙන…
-
කෘතිම ලේ ලෝකයේ ලේ හිඟයට තිත තබයිද?
රෝහල්වල කිසිම විටක ලේ හිඟ නොවන, රෝගියාගේ ලේ වර්ගය (Blood Group) හඳුනාගන්නා තෙක් හදිසි වෛද්යවරුන්ට බලා සිටීමට සිදු නොවන, සහ ස්වාභාවික ව්යසන සිදුවූ ස්ථානවල, සටන් බිම්වල හෝ දුරස්ථ ගම්මානවල පවා මිනිත්තු කිහිපයක් ඇතුළත ජීවිත ගලවා ගන්නා ලේ දීමක් (Transfusion) ආරම්භ කළ හැකි ලෝකයක් ගැන මොහොතකට සිතන්න. මේ සිහිනය දැන් තවදුරටත් විද්යා ප්රබන්ධයක් නොවේ. ජපානයේ පර්යේෂකයන්…
-
C-Reactive Protein (CRP) පරීක්ෂණය
හැඳින්වීම (Overview) C-reactive protein (CRP) පරීක්ෂණය යනු ශරීරයේ ඇති වන ප්රදාහයන්ට අක්මාව මගින් නිපදවන C-reactive ප්රෝටීන වල මට්ටම මැන බලන රුධිර පරීක්ෂණයකි. ශරීරයේ කොතැනක හෝ ප්රදාහයක්, ආසාදනයක් හෝ පටකයකට තුවාලයක් සිදු වූ විට CRP මට්ටම ඉහළ යයි. CRP පරීක්ෂණය මගින් ප්රදාහයට නිශ්චිත හේතුව කුමක්දැයි හඳුනාගත නොහැක. ඒ වෙනුවට, එය වෛද්යවරුන්ට ශරීරයේ ප්රදාහයක් පවතීදැයි තහවුරු කර…
-
නියුමෝනියාව (Pneumonia)
සමස්ත විග්රහය (Overview) නියුමෝනියාව යනු පෙනහළුවල ඇති වායු කෝෂ / ගර්ථ(Alveoli) ප්රදාහයට ලක්වීම නිසා ඇතිවන ආසාදනයකි. මෙම වායු කෝෂ ශ්රාවයන් හෝ සැරවවලින් පිරීමට හැකි අතර, එමඟින් ශ්වසනය අපහසු කරවන අතර රුධිරයට ලැබෙන ඔක්සිජන් ප්රමාණය ද අඩු කරයි. නියුමෝනියාව එක් පෙනහල්ලකට හෝ පෙනහළු දෙකටම වැළඳිය හැකි අතර එය මෘදු රෝගී තත්ත්වයක සිට ජීවිතයට තර්ජනයක් විය හැකි…
-
ඔස්ටියෝආතරයිටිස් (Osteoarthritis)
හැඳින්වීම (Overview) ඔස්ටියෝආතරයිටිස් (Osteoarthritis – OA) යනු බහුලවම දැකිය හැකි සන්ධි ප්රදාහ (arthritis) තත්ත්වයයි. මෙය අස්ථි කෙළවර ආවරණය කර ඇති කාටිලේජ ක්රමයෙන් ගෙවී යාම නිසා ඇතිවන කල්පවතින සන්ධි රෝගයකි. සාමාන්යයෙන් කාටිලේජ මගින් සන්ධි සුමටව චලනය කිරීමට උපකාරී වේ. මෙම කාටිලේජ ගෙවී යන විට, අස්ථි එකිනෙකට ඇතිල්ලීමට පටන් ගන්නා අතර, එමගින් වේදනාව, සන්ධි තද ගතිය (stiffness),…
-
වැඩිවිය පැමිණීම හා නව යොවුන් වියේදී කය සහ මනසෙහි ඇති වන වෙනස්කම්
ද්විතීයික ලිංගික ලක්ෂණ සහ වැඩිවිය පැමිණීමේදී කය සහ මනසෙහි ඇති වන වෙනස්කම් වැඩිවිය පැමිණීම (Puberty) යනු දරුවෙකුගේ ශරීරය සහ මනස වැඩිහිටියෙකු බවට පරිවර්තනය වන ජීවිතයේ සුවිශේෂී සන්ධිස්ථානයකි. සාමාන්යයෙන් මෙම ක්රියාවලිය ගැහැනු ළමයින් තුළ වයස අවුරුදු 8–13 අතර කාලයේදීත්, පිරිමි ළමයින් තුළ වයස අවුරුදු 9–14 අතර කාලයේදීත් ආරම්භ වේ. කෙසේ වෙතත්, පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට මෙම කාලසීමාවන් වෙනස්…
-
විශාදය (Depression)
හැඳින්වීම (Overview) විශාදය යනු පුද්ගලයෙකුට දැනෙන, සිතන සහ හැසිරෙන ආකාරයට බලපාන පොදු බරපතල මානසික සෞඛ්ය තත්ත්වයකි. එය දින කිහිපයක් පවතින දුකක් දැනීමට වඩා වැඩි යමකි. විශාදය නිසා රැකියාව, පාසල් කටයුතු, සබඳතා, නින්ද, ආහාර රුචිය සහ දෛනික ජීවිතයට බාධා ඇති විය හැක. නිසි ප්රතිකාර සහ සහය ලබා දීමෙන් විශාදයෙන් පෙළෙන බහුතරයකට සුවය ලබා නිරෝගී, ඵලදායී ජීවිතයක්…
-
දීර්ඝකාලීන වකුගඩු රෝගය (Chronic Kidney Disease – CKD)
හැඳින්වීම (Overview) දීර්ඝකාලීන වකුගඩු රෝගය (CKD) යනු රුධිරයෙන් අපද්රව්ය සහ අතිරික්ත තරල පෙරීමේ හැකියාව වකුගඩු මගින් ක්රමයෙන් අහිමි වී යන දිගුකාලීන සෞඛ්ය තත්ත්වයකි. නිරෝගී වකුගඩු මගින් රුධිර පීඩනය පාලනය කිරීම, ඉලෙක්ට්රොලයිට් (ඛනිජ ලවණ) සමතුලිතතාවය පවත්වා ගැනීම, රතු රුධිර සෛල නිෂ්පාදනය කිරීම සහ අස්ථිවල සෞඛ්යය රැක ගැනීම සිදු කරයි. වකුගඩු ක්රියාකාරීත්වය අඩාල වූ විට, ශරීරයට අහිතකර…
-
පැරසිටමෝල් (Paracetamol)
පැරසිටමෝල් (Paracetamol) හැඳින්වීම (Overview) පැරසිටමෝල් (ඇසිටමිනොෆෙන් – acetaminophen ලෙසද හැඳින්වේ) යනු ලොව පුරා බහුලවම භාවිත වන ඖෂධයකි. මෙය සුළු හෝ මධ්යස්ථ මට්ටමේ වේදනා සමනය කිරීමට සහ උණ අඩු කිරීමට ඵලදායී වේ. නියමිත මාත්රාවෙන් ලබා ගන්නා විට, පැරසිටමෝල් සාමාන්යයෙන් වැඩිහිටියන්, ළමුන් සහ ගර්භණී කාන්තාවන් සඳහා (සෞඛ්ය වෘත්තිකයෙකුගේ උපදෙස් මත) ආරක්ෂිත වේ. කෙසේ වෙතත්, නියමිත මාත්රාවට වඩා…
-
ඩික්ලෝෆෙනැක් (Diclofenac)
ඩික්ලෝෆෙනැක් (Diclofenac) හැඳින්වීම ඩික්ලෝෆෙනැක් (Diclofenac) යනු වේදනාව, ඉදිමීම සහ ප්රදාහය (inflammation) සමනය කිරීම සඳහා බහුලව භාවිතා කරන ස්ටෙරොයිඩ් නොවන ප්රති-ප්රදාහ ඖෂධයකි (NSAID). මෙය සාමාන්යයෙන් හන්දිපත් රුදාව (arthritis), මාංශ පේශි තුවාල, කොන්දේ කැක්කුම, දත් කැක්කුම සහ ශල්යකර්මවලින් පසු ඇති වන වේදනාවන් සඳහා වෛද්යවරුන් විසින් නිර්දේශ කරනු ලැබේ. මෙමඟින් ශරීරය තුළ වේදනාව සහ ඉදිමීම ඇති කිරීමට හේතු…